Lễ ký biên bản ghi nhớ giữa doanh nghiệp và nhà trường thường tổ chức tại trường, do hiệu trưởng hoặc người được uỷ quyền ký với lãnh đạo doanh nghiệp, gói trong khoảng sáu mươi phút: giới thiệu, phát biểu ngắn của hai bên, ký và trao đổi văn kiện, trao quà lưu niệm hoặc học bổng nếu có, chụp ảnh và tham quan.
Khác với lễ ký hợp đồng giữa hai công ty, lễ ký ghi nhớ ở trường có thêm một nhóm người tham dự đặc biệt là sinh viên, có thêm những phần ghép như trao học bổng, gắn biển phòng thực hành, và thường mở đầu cho một chuỗi việc dài hơn là chính nội dung đã ký. Bài này đi từ khâu chuẩn bị đến sau lễ.
Biên bản ghi nhớ khác hợp đồng ở chỗ nào, về mặt tổ chức
Biên bản ghi nhớ, nhiều nơi gọi là thoả thuận hợp tác hay bản ghi nhớ hợp tác, thường ghi những định hướng chung: cùng xây chương trình thực tập, doanh nghiệp tham gia góp ý chương trình đào tạo, cấp học bổng, tuyển dụng sinh viên tốt nghiệp. Nhiều điều khoản chỉ là cam kết thiện chí, chi tiết sẽ được cụ thể hoá bằng các hợp đồng hoặc kế hoạch sau.
Về giá trị pháp lý, một văn kiện mang tên ghi nhớ có ràng buộc hay không phụ thuộc nội dung từng điều khoản, không phụ thuộc tên gọi. Người tổ chức không cần đi sâu vào chuyện này, nhưng nên biết để không giới thiệu sai trong chương trình. Câu hỏi cụ thể nên tra văn bản hiện hành hoặc hỏi luật sư trên AI Cố Vấn, và để bộ phận pháp chế hai bên chốt.
Về mặt tổ chức, khác biệt lớn là lễ ký ghi nhớ thường mang tính công bố hơn lễ ký hợp đồng. Hai bên muốn nhiều người biết đến sự hợp tác, nên khách mời rộng hơn, có sinh viên, giảng viên, có thể có báo chí địa phương và đại diện cơ quan quản lý giáo dục. Nghi thức ký giữ nguyên như lễ ký hợp đồng, phần bao quanh thì dài hơn.
Một khác biệt nữa là văn kiện thường ngắn, vài trang, ít khi có phụ lục dày, nên khâu chuẩn bị văn kiện nhẹ hơn. Bù lại, khâu chuẩn bị người tham dự và các phần ghép phức tạp hơn.
Ai ký cho mỗi bên và ai đứng chứng kiến
Bên nhà trường. Thường là hiệu trưởng, hoặc phó hiệu trưởng phụ trách hợp tác được hiệu trưởng uỷ quyền. Thẩm quyền ký của nhà trường thực hiện theo quy chế tổ chức và hoạt động của trường cùng quy định hiện hành; văn phòng trường kiểm việc uỷ quyền trước ngày lễ.
Bên doanh nghiệp. Thường là tổng giám đốc, giám đốc, hoặc người được người đại diện theo pháp luật uỷ quyền bằng văn bản. Doanh nghiệp lớn có khi cử giám đốc nhân sự ký vì nội dung chủ yếu là thực tập và tuyển dụng; khi đó nhà trường nên cân nhắc cử người ký tương xứng.
Người chứng kiến bên trường. Trưởng khoa có ngành liên quan, trưởng phòng hợp tác, trưởng phòng công tác sinh viên. Đây là những người sẽ trực tiếp thực hiện biên bản sau này.
Người chứng kiến bên doanh nghiệp. Giám đốc nhân sự, trưởng bộ phận sẽ nhận sinh viên thực tập, người phụ trách đào tạo. Nên có ít nhất một người làm việc trực tiếp với khoa.
Khách mời đặc biệt. Nếu có đại diện cơ quan quản lý giáo dục hoặc chính quyền địa phương, mời ngồi hàng ghế đầu ở vị trí danh dự và hỏi trước có phát biểu không. Vị trí đứng chứng kiến của khách mời đặc biệt, nếu có, là chính giữa phía sau.
Chương trình khung sáu mươi phút
Khung dưới là lễ ký tại hội trường nhỏ hoặc phòng họp lớn của trường. Phần lời dẫn của người điều hành chương trình soạn riêng; ở đây chỉ nêu trình tự và thời lượng.
| Thời lượng | Phần | Ghi chú tổ chức |
|---|---|---|
| Mười phút | Đón khách, mời vào chỗ | Đoàn doanh nghiệp được mời vào phòng chờ trước, vào hội trường sau cùng |
| Năm phút | Tuyên bố lý do, giới thiệu thành phần | Giới thiệu khách trước, chủ nhà sau |
| Năm phút | Phim hoặc ảnh ngắn giới thiệu hai bên | Không bắt buộc, chỉ dùng khi đã chạy thử |
| Mười phút | Phát biểu của hiệu trưởng và lãnh đạo doanh nghiệp | Mỗi người khoảng năm phút |
| Mười phút | Ký biên bản ghi nhớ, trao đổi văn kiện, chụp ảnh | Theo trình tự ký như lễ ký hợp đồng |
| Mười phút | Trao học bổng, quà lưu niệm, nếu có | Sắp xếp người nhận lên theo nhóm |
| Mười phút | Chụp ảnh chung, mời tham quan hoặc nghỉ | Có người dẫn đoàn đi tham quan xưởng, phòng thực hành |
Nếu thời gian ngắn, bỏ phần phim và gộp phát biểu, nhưng không cắt phần ký và ảnh chung. Nếu doanh nghiệp đến từ tỉnh khác, ví dụ một công ty ở Bắc Ninh ký với trường ở Thái Nguyên, nên đặt lễ vào khoảng giữa buổi sáng để đoàn kịp đường.
Ghép trao học bổng, quà lưu niệm: thứ tự và chỗ đứng
Phần ghép phổ biến nhất là trao học bổng của doanh nghiệp cho sinh viên. Phần này đặt sau phần ký, vì học bổng thường là việc đầu tiên thực hiện biên bản vừa ký. Sinh viên nhận học bổng ngồi sẵn ở hàng ghế dành riêng, gần lối lên, đã được hướng dẫn thứ tự lên và vị trí đứng.
Khi trao, lãnh đạo doanh nghiệp đứng ở giữa khu vực phía trước bàn ký, đã dọn bàn ký sang bên hoặc đứng trước bàn. Sinh viên lên theo nhóm năm đến mười bạn, đứng thành một hàng, lãnh đạo trao lần lượt từ đầu hàng phía bên phải. Ảnh chụp theo nhóm. Không để từng sinh viên lên một mình nếu danh sách dài, vì sẽ kéo buổi lễ quá lâu.
Trao đổi quà lưu niệm giữa hai đơn vị là phần ngắn: hiệu trưởng trao quà biểu trưng của trường cho lãnh đạo doanh nghiệp và ngược lại, có thể ngay sau ảnh bắt tay, khi hai người còn đứng ở bàn ký. Quà nên là vật biểu trưng mang tính kỷ niệm, không có giá trị lớn, phù hợp quy định của nhà trường về nhận quà.
Nếu có gắn biển phòng thực hành do doanh nghiệp tài trợ, phần này làm trong lúc tham quan, tại chính phòng đó, không làm trong hội trường. Hai lãnh đạo cùng kéo tấm phủ, chụp ảnh, rồi đoàn đi tiếp. Mỗi phần ghép thêm là thêm một người điều phối riêng, đừng giao hết cho một người.
Sinh viên tham dự: mời ai, ngồi đâu, làm gì
Sinh viên là lý do của biên bản ghi nhớ, nên sự có mặt của sinh viên làm buổi lễ có ý nghĩa hơn. Tuy vậy, mời sinh viên phải có mục đích: sinh viên ngành liên quan, sinh viên năm cuối sắp đi thực tập, đại diện câu lạc bộ học thuật. Không gom cả lớp không liên quan để lấp hội trường.
Chỗ ngồi: hàng ghế đầu cho khách mời và lãnh đạo hai bên, khách bên phải nhìn từ sân khấu xuống, tức là phía tay trái người ngồi dưới nhìn lên. Hàng thứ hai, thứ ba cho giảng viên và người chứng kiến chưa lên. Sinh viên ngồi từ hàng thứ tư trở xuống, sinh viên nhận học bổng ngồi hàng riêng sát lối lên.
Nếu chương trình có phần sinh viên phát biểu cảm ơn hoặc giao lưu, chọn một sinh viên đã chuẩn bị, nói khoảng hai phút. Phần giao lưu hỏi đáp với doanh nghiệp, nếu có, nên đặt sau lễ ký, khi đã chụp ảnh chung xong, để lãnh đạo doanh nghiệp không bị cuốn vào câu hỏi trong lúc nghi thức chưa xong.
Nhắc sinh viên trước buổi lễ: trang phục lịch sự, tắt chuông điện thoại, không đứng lên chụp ảnh lúc đang ký, không ra vào trong mười lăm phút nghi thức ký. Có một hai cán bộ đoàn hội đứng cuối hội trường giữ trật tự nhẹ nhàng.
Sau lễ ký: những việc để biên bản không nằm yên trong tủ
Rất nhiều biên bản ghi nhớ được ký trọng thể rồi không có việc gì tiếp theo. Văn phòng và phòng hợp tác của trường có thể làm mấy việc sau để buổi lễ thành điểm khởi đầu thật.
- Trong tuần: gửi thư cảm ơn kèm ảnh lễ ký cho doanh nghiệp, ghi rõ đầu mối của hai bên.
- Trong tháng: họp đầu mối hai bên, chia nội dung biên bản thành việc cụ thể có người phụ trách và thời hạn.
- Trong học kỳ: thực hiện ít nhất một việc nhìn thấy được như đợt thực tập đầu tiên hay buổi nói chuyện chuyên đề.
- Mỗi năm: rà lại biên bản, báo cáo hai lãnh đạo những việc đã làm và chưa làm.
- Trước khi hết hạn: hai bên quyết định gia hạn, sửa đổi hay kết thúc, bằng văn bản.
Lưu bản gốc biên bản ở văn phòng trường theo quy định lưu trữ, bản sao ở phòng hợp tác và các khoa liên quan. Ảnh lễ ký và danh sách người tham dự lưu cùng hồ sơ để khi rà soát hằng năm có đủ thông tin.
Khi lễ ký đặt tại doanh nghiệp thay vì tại trường
Có những biên bản gắn chặt với nhà máy, như thực tập trên dây chuyền hay đào tạo kỹ thuật viên, thì lễ ký đặt tại doanh nghiệp hợp lý hơn. Khi đó doanh nghiệp là chủ nhà, đoàn nhà trường là khách: người ký bên trường ngồi ghế bên phải, đoàn trường đứng chứng kiến phía bên phải, doanh nghiệp lo bàn ký, phông, đồ uống và người điều phối.
Đoàn trường thường gồm lãnh đạo, trưởng khoa và vài giảng viên, có thể kèm một nhóm nhỏ sinh viên tiêu biểu. Doanh nghiệp nên bố trí tham quan xưởng sau lễ ký, có người hướng dẫn an toàn, phát đồ bảo hộ cho cả đoàn trước khi vào khu sản xuất, và chọn lối đi không cắt ngang dây chuyền đang chạy.
Phần trao học bổng vẫn có thể làm tại doanh nghiệp, nhưng nếu danh sách sinh viên dài, nên hẹn một buổi trao riêng tại trường để đông sinh viên được dự. Biên bản là một, buổi lễ có thể chia làm hai nơi. Ví dụ giả định: một công ty cơ khí ở Bắc Ninh ký với trường cao đẳng nghề ở Thái Nguyên tại xưởng của công ty, rồi một tháng sau lãnh đạo công ty lên trường trao học bổng cho hai mươi sinh viên trong buổi chào tân sinh viên.
Câu hỏi thường gặp
Ai có thẩm quyền ký biên bản ghi nhớ bên nhà trường?
Thường là hiệu trưởng hoặc phó hiệu trưởng được uỷ quyền, theo quy chế tổ chức và hoạt động của trường và quy định hiện hành. Văn phòng trường nên kiểm việc uỷ quyền trước ngày lễ; câu hỏi pháp lý cụ thể có thể hỏi luật sư trên AI Cố Vấn.
Biên bản ghi nhớ hợp tác có giá trị ràng buộc không?
Tuỳ nội dung từng điều khoản, không tuỳ tên gọi. Nhiều điều khoản chỉ là cam kết định hướng, có điều khoản lại ràng buộc thật. Nên để bộ phận pháp chế hai bên chốt và tra văn bản hiện hành trước khi ký.
Lễ ký ghi nhớ giữa doanh nghiệp và trường nên tổ chức ở đâu?
Thường tổ chức tại trường, ở hội trường nhỏ hoặc phòng họp lớn, để sinh viên và giảng viên tham dự được và doanh nghiệp có dịp tham quan cơ sở. Có thể tổ chức tại doanh nghiệp nếu nội dung gắn với nhà máy, xưởng.
Có nên mời sinh viên tham dự lễ ký kết không?
Nên, nhưng mời có chọn lọc: sinh viên ngành liên quan, sinh viên năm cuối sắp thực tập, sinh viên nhận học bổng. Không gom các lớp không liên quan để lấp chỗ. Sinh viên được nhắc trước về trang phục và trật tự.
Trao học bổng nên đặt trước hay sau phần ký?
Đặt sau phần ký, vì học bổng thường là việc đầu tiên thực hiện biên bản vừa ký. Sinh viên lên theo nhóm năm đến mười bạn, đứng thành hàng, lãnh đạo doanh nghiệp trao lần lượt và chụp ảnh theo nhóm.
Sau lễ ký biên bản ghi nhớ cần làm gì tiếp?
Gửi thư cảm ơn kèm ảnh trong tuần, họp đầu mối hai bên trong tháng để chia việc cụ thể, làm ít nhất một việc thấy được trong học kỳ và rà soát hằng năm. Như vậy biên bản mới không nằm yên trong tủ.