TrongVong.comTrọng Vọng
Tình huống khó và lỗi lễ tân hay gặp

Khách cấp cao hơn đến bất ngờ: nhường chỗ và chỉnh thứ bậc ngay tại phòng

Một vị khách cấp cao hơn dự kiến bước vào phòng: ai nhường ghế, dịch chỗ thế nào, giới thiệu lại ra sao và cách để không ai trong phòng thấy bị gạt sang bên.

A senior visitor seen from behind being guided by a host toward the head of a polished conference table, other attendees standing up, soft daylight, medium shot

Khi một vị khách cấp cao hơn dự kiến đến bất ngờ, nguyên tắc là người đó vào đúng nấc của mình trong sơ đồ: nếu cao nhất đoàn thì ngồi ghế trưởng đoàn khách, người trước đó ngồi ghế này lùi sang bên phải của họ, cả hàng dịch theo. Nếu vị khách đó cao hơn cả chủ nhà, chủ nhà mời họ ngồi ở vị trí danh dự và có thể nhường cả vai chủ toạ cho phần mở đầu, tuỳ ý lãnh đạo bên mình.

Việc dịch chỗ phải xong trong vài chục giây và diễn ra tự nhiên, không ai đứng lơ ngơ cầm biển tên giữa phòng. Bài này nói rõ ai ra hiệu, ai nhường, ai đi lấy ghế, và câu nói nào giúp người bị dịch chỗ không thấy mình bị gạt đi.

Nhận tin trước khi khách bước vào phòng: vài phút quý nhất

Phần lớn các vị khách cấp cao đến bất ngờ không thật sự bất ngờ. Họ thường đi cùng xe với đoàn hoặc tới sau ít phút, và người đầu tiên biết là người ra đón ở sảnh hoặc bảo vệ ở cổng. Nếu từ cổng tới phòng họp có một sợi dây báo tin, bên chủ có được hai ba phút, đủ để chỉnh sơ đồ trước khi khách vào.

Người ra đón cần được dặn trước một câu: thấy khách lạ đi cùng đoàn mà có dáng là người được cả đoàn nhường bước thì hỏi người liên lạc của đoàn ngay tại sảnh. Câu hỏi đơn giản như "Dạ, anh cho em biết quý danh và chức vụ của anh đi cùng để bên em đón cho chu đáo". Có câu trả lời thì nhắn ngay lên phòng họp: tên, chức danh, đi thay ai hay đi thêm.

Trên phòng họp, người điều phối nhận tin thì báo thư ký lãnh đạo trước, dời ghế sau. Lãnh đạo bên mình phải biết ai sắp bước vào để chào cho đúng, và có thể muốn tự ra sảnh đón nếu người đó cấp cao hơn mình. Việc ra đón hay ngồi đợi trong phòng là quyết định của lãnh đạo, không phải của lễ tân.

Nếu kịp hai ba phút, lễ tân làm như với một thay đổi thành phần bình thường: thêm ghế ở đúng nấc, chuyển biển tên, thêm tài liệu và ly nước. Khi khách bước vào, phòng đã sẵn sàng và không ai biết đã có một cuộc dời ghế vội vàng.

Nguyên tắc dịch chỗ: người mới vào đúng nấc, mọi người dịch một ghế

Có ba trường hợp tuỳ vị khách mới đứng ở đâu so với hai trưởng đoàn. Bảng dưới đây áp cho bàn họp hai bên ngồi đối diện, kiểu phổ biến nhất ở văn phòng.

Vị khách mới so với người khácNgồi ở đâuAi dịch chỗ
Cao nhất đoàn khách, thấp hơn hoặc ngang chủ nhàGhế giữa hàng khách, đối diện chủ nhàTrưởng đoàn cũ sang ghế bên phải người mới, những người khác lùi một ghế ra cuối hàng
Cao hơn cả chủ nhàGhế giữa hàng khách vẫn là ghế danh dự; chủ nhà có thể mời ngồi đầu bàn nếu buổi làm việc chuyển thành buổi báo cáoTheo ý lãnh đạo bên mình, lễ tân chỉ chuẩn bị cả hai phương án
Không cao nhất đoàn nhưng cao hơn vài thành viênĐúng nấc theo chức vụ trong hàng kháchNhững người thấp hơn lùi một ghế
Khách mời riêng của chủ nhà, không thuộc đoànNgồi bên hàng chủ, gần chủ nhà, ở vị trí khách mờiThành viên bên chủ cấp thấp nhất lùi ra cuối hoặc ra hàng ghế sau

Dòng thứ hai là trường hợp khó. Khi người đến cao hơn cả chủ nhà, buổi làm việc ngang hàng giữa hai đơn vị bỗng thành buổi có cấp trên dự. Có lãnh đạo giữ nguyên bố cục hai bên đối diện, chỉ mời vị khách ngồi giữa hàng khách; có lãnh đạo mời vị đó ngồi đầu bàn và nhờ phát biểu chỉ đạo. Lễ tân hỏi một câu, làm theo, không tự quyết.

Dù chọn cách nào, ghế danh dự phải là ghế tốt nhất trong phòng: không quay lưng ra cửa, không bị màn chiếu che, gần micro nếu có.

Khi khách đã vào phòng mới biết: cách dịch chỗ không ai lúng túng

Nhiều khi không có sợi dây báo tin, vị khách cấp cao bước vào cùng đoàn và mọi người đã ngồi hoặc sắp ngồi. Lúc này người điều phối lễ tân làm theo thứ tự sau, nhanh và nhẹ nhàng.

  1. Không đứng chặn ở cửa hỏi danh tính; mời cả đoàn vào và quan sát xem cả đoàn nhường ai.
  2. Đến bên trưởng đoàn cũ hoặc người liên lạc, hỏi nhỏ tên và chức vụ của vị khách, chỉ mất vài giây.
  3. Báo nhỏ cho lãnh đạo bên mình hoặc thư ký đứng cạnh lãnh đạo.
  4. Mời vị khách cấp cao vào ghế giữa hàng khách bằng một cử chỉ tay mở, kèm câu mời ngắn.
  5. Mời trưởng đoàn cũ sang ghế bên phải, đồng thời chuyển biển tên của họ theo; những người khác tự dịch khi thấy có ghế trống.
  6. Một người lễ tân khác lấy thêm ghế đặt cuối hàng khách, mang thêm ly nước và bộ tài liệu cho ghế cuối.
  7. Người điều hành buổi họp chờ mọi người ổn định rồi mới mở đầu, có phần giới thiệu lại thành phần.

Trong cả chuỗi này, biển tên của vị khách mới là việc sau cùng. Nếu không kịp làm biển, để chỗ đó trống còn hơn để biển của người khác. Thường sau mười phút đầu, người lo biển tên viết tay xong một biển và đặt nhẹ trước mặt vị khách vào lúc có người đang phát biểu, không cắt ngang.

Câu mời ghế nên có hai vế: mời vị khách, rồi quay sang người phải dịch chỗ. Ví dụ "Kính mời anh ngồi ở đây ạ", rồi "Chị Hà, chị ngồi giúp em ghế bên cạnh anh nhé".

Giữ thể diện cho người phải nhường ghế

Người bị dịch chỗ nhạy cảm nhất là trưởng đoàn cũ. Họ vừa mất ghế giữa, lại đang đứng trước đoàn của mình. Người mời đổi chỗ phải là người có vai, tốt nhất là thư ký của lãnh đạo hoặc chính lãnh đạo bên mình, không phải nhân viên trẻ nhất.

Ghế mới của họ vẫn phải là ghế tốt. Bên phải vị khách cấp cao là vị trí thứ hai trong hàng khách, gần trung tâm, trong khung ảnh chính. Nhắc vị trí đó bằng lời như một vị trí trang trọng chứ không phải chỗ đuổi sang.

Lời giới thiệu vẫn gọi họ là người dẫn đoàn. Khi người điều hành giới thiệu thành phần, trưởng đoàn cũ được giới thiệu ngay sau vị khách cấp cao, kèm vai trò như người trực tiếp làm việc với bên mình. Họ vẫn là người nắm nội dung.

Lượt phát biểu của họ vẫn còn. Chương trình thường có phần trưởng đoàn khách trình bày. Hỏi nhỏ xem vị khách cấp cao muốn phát biểu hay giao lại cho trưởng đoàn cũ; đa số chỉ phát biểu ngắn rồi giao lại.

Không giải thích quá nhiều. Lễ tân không cần nói "vì anh ấy cấp cao hơn nên...". Mọi người trong phòng đều hiểu thứ bậc, càng giải thích càng làm người dịch chỗ ngượng.

Những việc kéo theo: tài liệu, quà, xe, bữa trưa

Một người cấp cao đến bất ngờ không chỉ đổi một chiếc ghế. Mọi thứ đã chuẩn bị theo số người và theo thứ bậc đều bị ảnh hưởng, và những thứ này thường lộ ra muộn hơn, khi lễ tân đã thở phào.

Quà lưu niệm là chỗ dễ vấp nhất. Nếu bên chủ chuẩn bị quà riêng cho trưởng đoàn và quà chung cho thành viên, thì giờ đây người nhận quà trưởng đoàn có thể phải là vị khách cấp cao. Người lo quà hỏi ý lãnh đạo: trao quà trưởng đoàn cho vị khách cấp cao, và lấy một phần quà dự phòng cho trưởng đoàn cũ, hoặc trao chung một phần cho cả đoàn qua người cao nhất.

Bữa trưa hoặc bữa tiếp sau buổi làm việc phải được sửa sơ đồ bàn. Vị khách cấp cao ngồi bên phải chủ tiệc, trưởng đoàn cũ dịch xuống. Báo nhà hàng thêm một suất và hỏi khách có kiêng món gì không, nhất là khi người đó lớn tuổi.

Xe đưa đoàn đi tham quan sau buổi làm việc cũng phải xếp lại: vị khách cấp cao ngồi xe của lãnh đạo hoặc xe đầu. Thứ tự đoàn xe và thứ tự trong ảnh lưu niệm theo người cao nhất mới.

Biên bản làm việc, thông tin đăng trên trang nội bộ và thư cảm ơn đều phải ghi đúng thành phần có vị khách cấp cao, xếp tên họ đứng đầu bên khách.

Câu nói mẫu khi giới thiệu lại thành phần

Sau khi mọi người đã ổn định chỗ, người điều hành buổi họp mở đầu bằng phần giới thiệu. Đây là lúc sửa mọi lệch lạc trong im lặng: đọc đúng thứ bậc mới là cả phòng hiểu sơ đồ đã đổi vì sao. Một vài câu mẫu, đổi xưng hô theo cơ quan hay doanh nghiệp.

  • "Trước khi vào nội dung, bên em rất vinh dự được đón anh Quang, phó tổng giám đốc tập đoàn, đã dành thời gian cùng đến dự buổi làm việc hôm nay."
  • "Cùng đi với anh Quang có chị Hà, giám đốc chi nhánh, là người trực tiếp phụ trách nội dung hợp tác mà hai bên đã trao đổi từ tháng trước."
  • "Bên em xin phép điều chỉnh chương trình một chút: sau phần chào mừng, kính mời anh Quang có đôi lời với buổi làm việc, sau đó chị Hà sẽ trình bày phần nội dung chính."
  • "Phía công ty bên em gồm có..." rồi đọc bên chủ như bản đã chuẩn bị, không cần thay đổi.

Câu thứ ba là câu quan trọng nhất vì nó trả lời cho cả phòng câu hỏi ai sẽ nói trước. Nếu chưa kịp hỏi ý vị khách cấp cao, người điều hành dùng dạng mời mở như "kính mời anh có đôi lời nếu anh thấy thuận tiện", để họ có thể từ chối nhẹ nhàng và giao lại cho trưởng đoàn cũ.

Không nhắc tới chuyện vị khách đến không báo trước. Những câu như "dù không có trong chương trình" hay "thật bất ngờ" nghe như trách khéo, dù người nói không có ý đó.

Lỗi hay gặp và cách phòng lần sau

Không ai ở sảnh hỏi danh tính. Người ra đón ngại hỏi nên đoán, và đoán sai. Dặn người ra đón: hỏi người liên lạc của đoàn là cách lịch sự, không ai phật ý.

Chủ nhà vẫn ngồi im khi khách cao hơn mình bước vào. Thư ký phải kịp báo nhỏ để lãnh đạo đứng dậy, bước ra đón vài bước. Đây là chi tiết khách cấp cao nhớ lâu nhất.

Bỏ quên trưởng đoàn cũ. Mải lo cho người mới mà để trưởng đoàn cũ tự đi tìm ghế. Luôn mời họ bằng tên, bằng câu có vai trò.

Làm lại toàn bộ sơ đồ. Dịch một nấc là đủ. Đảo cả phòng mất thời gian và gây lộn xộn trong lúc khách đã đứng trong phòng.

Cách phòng. Khi xác nhận chương trình với đoàn, hỏi thêm một câu: lãnh đạo cấp trên của đoàn có khả năng đến dự không. Câu hỏi này giúp bên chủ để sẵn một ghế và một bộ tài liệu dự phòng ở góc phòng mà không phải tốn gì.

Câu hỏi thường gặp

Khách cấp cao hơn đến bất ngờ thì ngồi ở đâu?

Người đó vào đúng nấc theo chức vụ. Nếu cao nhất đoàn khách thì ngồi ghế giữa hàng khách, đối diện chủ nhà; trưởng đoàn cũ sang ghế bên phải, những người khác dịch một ghế ra cuối hàng. Nếu cao hơn cả chủ nhà, lãnh đạo bên mình quyết định có mời ngồi đầu bàn hay không.

Ai là người mời trưởng đoàn cũ đổi chỗ?

Nên là người có vai như thư ký của lãnh đạo hoặc chính lãnh đạo bên mình. Mời bằng tên, bằng một câu có vai trò, chỉ rõ ghế mới vẫn là vị trí trang trọng bên phải vị khách cấp cao, không giải thích lý do thứ bậc.

Không kịp làm biển tên cho vị khách cấp cao thì sao?

Để chỗ ngồi của họ không có biển còn hơn để nhầm biển người khác. Người lo biển tên viết tay một biển dự phòng và đặt nhẹ trước mặt khách vào lúc có người đang phát biểu, không cắt ngang buổi làm việc.

Có cần sửa lại sơ đồ bữa tiệc sau buổi làm việc không?

Cần. Vị khách cấp cao ngồi bên phải chủ tiệc, những người khác dịch xuống. Báo nhà hàng thêm một suất, hỏi khách có kiêng món không, đồng thời sửa thứ tự xe và thứ tự đứng chụp ảnh lưu niệm theo người cao nhất mới.

Lãnh đạo bên mình có nên ra sảnh đón khách cấp cao hơn không?

Đây là quyết định của lãnh đạo. Lễ tân chỉ cần báo kịp tên và chức vụ để lãnh đạo chọn ra sảnh đón hay đứng dậy đón ở cửa phòng. Với khách cao hơn mình, đa số lãnh đạo chọn bước ra đón vài bước.

Làm sao để lần sau không bị bất ngờ?

Khi xác nhận chương trình, hỏi đoàn xem lãnh đạo cấp trên có khả năng đến dự không. Dặn người ra đón hỏi danh tính khách lạ đi cùng đoàn và nhắn ngay lên phòng họp. Để sẵn một ghế, một bộ tài liệu và một phần quà dự phòng.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138